Van gas los naar wijken met nieuwe energie
Nederland gaat van het gas af en snel

Nederland is bezig met de grootste energietransitie tot dusver. Voor woningen betekent dat dat ze van het gas af moeten, en snel.


Stroomversnelling kan helpt hierin met alle kennis, wetgeving en ervaring rond nul-op-de-meter projecten, maar we gaan verder dan NOM. In ons nieuwe programma ‘Wijken met Nieuwe Energie’ komen alle deeloplossingen waar we de afgelopen jaren aan gewerkt hebben, bij elkaar.


Woningen moeten voorzien worden van een nieuwe vorm van duurzame warmte; in de warmteversnelling ontwikkelen we duurzame warmtenetten, daarnaast zijn er de all- electric oplossingen waar al een paar jaar mee gewerkt wordt. Alle bewoners in een wijk moeten mee kunnen in de transformatie; daarvoor werken we aan financieringsconstructies en prijsverlaging van bestaande concepten.


Bij een wijktransformatie is het van belang dat bewoners op een goede manier mee denken. Onze eerdere programma’s over VvE’s, levensloopbestendig wonen en communicatie hebben hier input op geleverd. We bundelen al deze kennis in een community journey; de wijkreis die alle wijken in Nederland willen doormaken.

Voor meer informatie en hulp bij de transformatie naar wijken met nieuwe energie kun je contact opnemen met Wanda van Enst via wvenst@stroomversnelling.nl


Ook nieuwbouw moet gasloos en energieneutraal. Steeds meer woningcorporaties kiezen dan ook voor een dergelijke aanpak en steeds meer bouwers bieden NOM-producten aan. Om echt te versnellen moeten ook lokale overheden en de netbeheerders maatregelen nemen. Op deze pagina:


  • Netbeheerder Stedin neemt duidelijk standpunt in: aardgas heeft geen toekomst in nieuwbouwwoningen
  • Inkeerregeling nieuwbouw en Stroomversnelling
  • Oproep minister Ollongren voor plannen aardgasvrije wijken

Netbeheerder Stedin neemt duidelijk standpunt in: aardgas heeft geen toekomst in nieuwbouwwoningen


Netbeheerder Stedin gelooft niet in een toekomst met aardgas bij nieuwbouw en komt met maatregelen, zoals de inkeerregeling voor aardgas bij nieuwbouwprojecten en een ontbindende voorwaarde in contracten. Ook ondertekende zij samen met Zuid-Hollandse en Utrechtse gemeenten het Convenant Aardgasvrije Nieuwbouw.


Aardgas is een fossiele brandstof en bij de verbranding ervan komt veel CO2 vrij. De gebouwde omgeving is voor 40% verantwoordelijk voor de totale CO2 uitstoot van Nederland. En daar willen we in Nederland in 2050 vanaf zijn. Stedin maakt zich al jaren hard voor het afschaffen van de aansluitplicht op aardgas. Stedins Chief Transition Officer David Peters: “We moeten nu al stoppen met het aanleggen van nieuwe gasinfrastructuur, als we in 2050 niet meer afhankelijk willen zijn van fossiele brandstoffen. Daar kunnen we beter vandaag mee beginnen dan morgen”. Stedin is, net als Stroomversnelling, van mening dat we toe moeten gaan naar een samenleving die voor warmte niet afhankelijk is van aardgas. Daarom komt het bedrijf met drie maatregelen, die in lijn liggen met het op handen zijnde schrappen van de aansluitplicht op het aardgasnetwerk.


Komt tot inkeer
Een van de maatregelen is de zogenaamde inkeerregeling. Stedin biedt ontwikkelaars die tot inkeer komen de mogelijkheid om al aangegane contracten, waar aardgas is voorzien maar een elektriciteitsnet ook een mogelijkheid is, open te breken. Peters: “Veel ontwikkelaars beseffen dat als ze nú nog huizen bouwen met aardgas, de waarde hiervan op langere termijn zal dalen. Voor die ontwikkelaars die tot inkeer komen, staan wij open en gaan we graag mee om de tafel zitten om te kijken welk alternatief voor aardgas mogelijk is”.

Ontbindende voorwaarden

Daarnaast neemt Stedin ontbindende voorwaarden op in nieuwe contracten. “De verwachting is dat de wet vanaf juli dit jaar van kracht zal zijn. Met dat vooruitzicht willen wij vanaf nu al liever geen contracten meer aangaan die het aardgasnet uitbreiden. Daarom voegen we een ontbindende voorwaarde toe aan alle nieuwe contracten die het mogelijk maakt deze te ontbinden als ze in strijd zijn met de op handen zijnde wetswijziging of zodra gemeenten een wijk aanwijzen als aardgasvrij”. Stedin hoopt hiermee per direct ontwikkelaars duidelijk te maken dat bouwplannen mét aardgas geen toekomst hebben.

Green deals

Tenslotte heeft Stedin in samenwerking met gemeenten een convenant Ardgasvrije Nieuwbouw gesloten ("green deals") waarin het gezamenlijke voornemen wordt uitgesproken om reeds goedgekeurde projecten mét aardgasaansluitingen alsnog te bewegen aardgasvrij te realiseren. De eerste deal is inmiddels gesloten. 31 gemeenten uit Zuid-Holland, de provincie Zuid Holland en Stedin ondertekenden dit convenant op 13 maart jongstleden. De provincie Utrecht en 17 Utrechtse gemeenten ondertekeneden dit convenant kort daarop ook. Met de ondertekening van deze convenanten bundelen de provincies, gemeenten en de netbeheerder de krachten om te zorgen dat projectontwikkelaars en hun opdrachtgevers alsnog kiezen voor een duurzaam alternatief voor aardgas.

Inkeerregeling nieuwbouw en Stroomversnelling


De wettelijke verplichting om nieuwbouw(woningen) aan te sluiten op het

gasnet komt te vervallen. Veel plannen voor nieuwbouw(woningen) zitten echter al in de pijplijn. In het wetsvoorstel is opgenomen dat de wet niet van toepassing is op verzoeken voor een gasaansluiting waarvoor de aanvraag voor een vergunning al is ingediend. Hoe kunnen zoveel mogelijk van deze reeds geplande woningen en gebouwen alsnog aardgasvrij gebouwd worden en meerkosten worden vermeden? Dat is de vraag die ook Stroomversnelling stelt en onderzoekt. Dit is wat we onderzoeken en waar we naar streven:


  • Ten eerste moet er een helder overzicht komen van de invloed van andere wetgeving die een relatie hebben met de ambitie om woningen aardgasvrij te maken (b.v. saldering, nieuwe Omgevingswet, de MPG).
  • En wat zijn de meerkosten voor het ‘ombouwen’ van een EPC=0,4 woning naar NOM? Dit moet helder zijn en terugkomen in de financieringsruimte voor huur- en koopwoningen.
  • Stroomversnelling stelt dat NOM of energieleverend het uitgangspunt zou moeten zijn bij projectontwikkelaars. Om dit te bewerkstelligen biedt het NOM Keur uitkomst want hierin kunnen de prestaties worden geborgd. Het percentage NOM woningen in nieuwbouw wordt opgeschaald van 10% vandaag naar 100% in 2022.
  • Alle gemeenten moeten gebruik kunnen maken van de inkeerregeling. Het bestemmingsplan kan een instrument zijn waarbij de mogelijkheden binnen de verbrede reikwijdte verder gaan dan EPC=0,2.
  • Een sectorafspraak tussen de VNG en Aedes die vertaald wordt naar een prestatieafspraak kan tot versnelling leiden.


Wil je meer weten over dit onderwerp, mail dan met Ivo Opstelten: iopstelten@stroomversnelling.nl

Oproep minister Ollongren voor plannen aardgasvrije wijken



Minister Ollongren (Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties) heeft in een brief gemeenten uitgenodigd voor 1 juli plannen in te dienen voor het programma Aardgasvrije Wijken. In 2018 is voor zogeheten proeftuinen 90 miljoen euro beschikbaar. Voorwaarde is dat gemeenten dit jaar al kunnen starten.


Met de ondertekening van het klimaatakkoord van Parijs in 2015 heeft Nederland zich gebonden aan maatregelen om de klimaatverandering tegen te gaan. Het aardgasvrij maken van de gebouwde omgeving is hiervan een belangrijk onderdeel.

De minister verwacht dat ongeveer 20 wijken kunnen starten als grootschalige proeftuin. De kennis en ervaringen komen ten goede aan het aardgasvrij maken van alle bestaande woonwijken. Voor het eind van de kabinetsperiode is de ambitie om 30.000 tot 50.000 bestaande woningen per jaar aardgasvrij te maken. Daarnaast is het belangrijk dat nieuwe wijken zoveel mogelijk aardgasvrij worden opgeleverd.



Geschreven door Marieke Buijs i.s.m. Paul Zwetsloot